Hygiëne protocol

Hygiëne protocol

Hygiëne protocol voor de gespecialiseerde voetverzorger naar aanleiding van COVID-19

Versie van 26 februari 2021 opgesteld door Kimberley Eecloo, podoloog, Greet D’Eer,
gespecialiseerd voetverzorger, Tatiana Colson, gespecialiseerd voetverzorger en Annick Pauwels,
gespecialiseerd voetverzorger in opdracht van de BVV, de Belgische Vereniging voor Gespecialiseerde
Voetverzorgers.
Dit document is tot stand gekomen door de nuttige informatie uit de COVID-19 procedures voor
zorgprofessionals gevalideerd door Sciensano.

Inhoudstabel
1. Context
2. Gevalsstudie
2.1 Mogelijk geval
2.2 Bevestigd geval
3. Algemene richtlijnen
3.1 Algemene hygiënemaatregelen
Gespecialiseerde voetverzorger
Materiaal
Zorgvrager
Werkruimte
Wachtzaal
Ambulant werken
3.2 Organisatie van het werk
4. Opstart
5. Wat indien de gespecialiseerde voerverzorger zelf symptomen van COVID-19 vertoont?
6. Wat bij een behandeling van een mogelijk geval van COVID-19?

 

2

1. Context
Er is momenteel een uitgebreide transmissie van SARS-CoV-2 in België. De regering heeft dan ook
een maximale inspanning geleverd op het gebied van sociale afstandsmaatregelen. Het SARS-CoV-2-
virus wordt voornamelijk door druppels overgedragen. De transmissie verloopt hoofdzakelijk door
druppeltjes van mens naar mens. Infectieuze druppeltjes worden overgedragen bv. bij hoesten of
niezen en door contact met deze druppeltjes op voorwerpen en oppervlakten (bijvoorbeeld
deurklinken).
In het algemeen wordt mensen geadviseerd om hun sociale contacten te beperken en thuis te blijven
als ze symptomen hebben.
Er moet momenteel bijzondere aandacht worden besteed aan de strikte naleving van de algemene
hygiënemaatregelen. Zorgvragers met een risicofactor (+65, cardiovasculaire aandoeningen,
diabetes, hypertensie, ernstige hart-, long- of nieraandoeningen, immuniteitsziekten, bloedziekten,
obesitas), vormen een kwetsbare populatie. De gespecialiseerde voetverzorger (GVV) moet
oplettend zijn voor mogelijke COVID-19 zorgvragers en extra maatregelen nemen.

3

2. GEVALSITUATIE
2.1 MOGELIJK GEVAL
Een mogelijk geval van COVID-19 is elke persoon met een acute infectie van de bovenste of onderste
luchtwegen - die nieuw verschijnen of - die verergeren, voor een patiënt die chronische respiratoire
symptomen vertoont.
2.2 BEVESTIGD GEVAL
Een bevestigd geval wordt gedefinieerd als een persoon die een laboratorium bevestigde diagnose
van COVID-19 (PCR-test) of positieve sneltest heeft.

4

3. ALGEMENE RICHTLIJNEN
De Gespecialiseerde voetverzorger (GVV) kan in belangrijke mate bijdragen aan de verspreiding van
COVID-19. Hiervoor dient extra aandacht geschonken te worden aan het nauwkeurig naleven van
algemene hygiënemaatregelen.
3.1. ALGEMENE HYGIËNEMAATREGELEN
De gespecialiseerde voetverzorger moet in het bijzonder letten op de algemene hygiënische
maatregelen in het contact met alle patiënten

GESPECIALISEERD VOETVERZORGER
 De gespecialiseerde voetverzorger meet thuis dagelijks zijn temperatuur vooraleer aan het
werk te gaan. Bij koorts wordt aanbevolen om thuis te blijven en contact te nemen met de
huisarts
 De toepassing van social distancing, in het bijzonder het behoud van een afstand van 1,5 m
tussen elke persoon, moet steeds gerespecteerd worden, behalve tussen de zorgvrager en
de gespecialiseerde voetverzorger, voor zover strikt noodzakelijk voor de verrichting van de
zorg
 Pas strikt de algemene hygiëneregels voor verzorgers toe: kort geknipte nagels, geen
juwelen, uurwerken, nagellak of gelnagels, haar uit het gezicht, …
 Was of ontsmet de handen voor en na elk contact met een zorgvrager.  Doe dit op de
correcte manier.1 (Hierbij is de tijdsduur en het stappenplan van belang)
 De handen dienen minimum 1 maal per uur gewassen te worden met vloeibare zeep of
ontsmet te worden met een hydroalcoholische oplossing
 Draag per behandeling handschoenen want er bestaat risico op contact met
lichaamsvloeistoffen. Was de handen na het uittrekken van de handschoenen of gebruik een
hydroalcoholische oplossing
 De handschoenen dienen op de correcte manier aangedaan, op een juiste manier gebruikt
en op een veilige manier verwijderd te worden 2

1 wil u graag uw kennis hierover opfrissen, bekijk dan de instructiefilmpjes op www.zorginfecties.be en specifiek
op https://www.youtube.com/watch?v=ioppHbcUk-0&feature=youtu.be (handen wassen) en
https://www.youtube.com/watch?v=fFKXAoVYbjA&feature=youtu.be (handen ontsmetten).
2 Hoe je dat correct doet, vind je op www.zorginfecties.be en een instructiefilm over het correct uitdoen van de
handschoenen op https://www.youtube.com/watch?v=Cj62mGAfbR0&feature=youtu.be

Draag een mondmasker volgens de correcte procedure.

5
Enkel het gebruik van een CE-erkend chirurgisch wegwerpmondmasker is toegelaten, na elke
behandeling te vernieuwen of maximum 4 uur gebruiken en daarna verwijderen. Het wordt
aangeraden om de ogen te beschermen met een (bescherm-)bril, gezichtsscherm, vast- of verrolbaar
scherm  en de ogen niet aan te raken. Schermen vervangen geen mondmaskers! Een gezichtsscherm
zorgt er voor dat het mondmasker minder bevuild wordt door het frezen.
FFP2 maskers blijven voorbehouden aan artsen en medisch personeel.
Zet het mondmasker correct op zonder de voorkant aan te raken, bij gebruik van een gezichtsscherm
wordt dit na het mondmasker opgezet.
 Alle beschermingsmiddelen dienen individueel te zijn
 Ontsmet (bescherm-)bril, scherm of gezichtsscherm na elke behandeling
 Draag elke dag een verse schort met korte mouwen of wissel indien zichtbaar vervuild
 Draag onder je schort kledij en afwasbaar schoeisel, enkel bestemd voor de behandelingen
 Was werkkleding dagelijks op 60°C
 Reinig de werkschoenen dagelijks
 Leef hoest- en niesetiquette na en herinner dit ook aan je zorgvrager
 De gespecialiseerde voetverzorger moet aandachtig zijn voor symptomen van een acute
infectie van de onderste of bovenste luchtwegen bij zorgvragers. Indien dit het geval is, dient
de behandelende arts gecontacteerd te worden voor het gepast beleid

MATERIAAL
 Desinfecteer/steriliseer het instrumentarium en materiaal dat in contact komt met de
zorgvrager of blootgesteld werd op de werktafel, alsook het freestoestel
 Voor elke nieuwe zorgvrager binnenkomt de handen ontsmetten en handschoenen
aantrekken. Na de behandeling en het ontsmetten van al het gebruikte materiaal, de
bevuilde handschoenen uittrekken en de handen wassen
 Raak zelf geen geld aan. Vraag naar gepast geld of voorzie contactloos betalen
 

ZORGVRAGER

6

Geef algemene richtlijnen
 Vraag om 1,5 meter afstand te houden (indien mogelijk)
 Verzeker je er op voorhand van dat de zorgvrager geen symptomen van COVID-19 vertoont
want anders dient de behandeling uitgesteld te worden
 Vraag om stipt het uur van afspraak te respecteren, de wachtzaal mag niet gebruikt worden.
De zorgvrager wacht buiten of in de auto en wordt door de gespecialiseerde voetverzorger
binnen geroepen
 Zorgvragers worden enkel alleen en op afspraak toegelaten, en niet langer dan strikt
noodzakelijk is
 Kinderen jonger dan 13 jaar mogen slechts door één ouder worden begeleid
 Personen die begeleiding nodig hebben, mogen vergezeld zijn van één volwassene
 De verplaatsingen van de zorgvragers binnen de praktijk worden zo georganiseerd om elk
contact in alle omstandigheden tot een minimum te beperken
 Per 10 m² vloeroppervlakte die toegankelijk is voor zorgvragers, is één zorgvrager toegelaten.
Indien de voor zorgvragers toegankelijke vloeroppervlakte minder dan 20 m² bedraagt, is het
toegelaten om twee zorgvragers te ontvangen, mits een afstand van 1,5 meter tussen elke
persoon gegarandeerd is
 Het dragen van een mondmasker binnen de praktijk is verplicht voor de zorgvrager, vanaf de
leeftijd van 12 jaar. Indien het dragen van een mondmasker om medische redenen
onmogelijk is, mogen zorgvragers een gezichtsscherm (faceshield) dragen. Personen die
wegens een handicap dat door een medisch attest wordt bewezen, geen mondmasker, geen
ander alternatief in stof of geen gezichtsscherm kunnen dragen, zijn niet gehouden door die
verplichting
 Middelen voor de noodzakelijke handhygiëne worden ter beschikking gesteld aan de ingang
van en op verschillende plaatsen binnen de praktijk
 Er wordt geen drank, voeding of snack geserveerd noch tijdschriften of kranten aangeboden

 WERKRUIMTE

7

Voorzie desinfectiemiddelen
 Gebruik geen hoezen over de stoel, eventueel kan folie gebruikt worden ter bescherming
 Reinig en ontsmet na de behandeling de stoel, armleuningen en oppervlakken waar de
zorgvrager mee in contact kwam
 Werp gebruikte handdoeken in een afgesloten wasmand voorzien van een plastiek zak, deze
moeten dagelijks op minimum 60°C gewassen worden
 Reinig en ontsmet na de behandeling de oppervlakken die mogelijk in contact kwamen met
respiratoire secreties of andere lichaamsvloeistoffen
 De ruimte moet voldoende verlucht en geventileerd worden, minimum door het openen van
ramen en deuren, zelfs bij slecht weer. Indien de ruimte uitgerust is met een CO2-meter die
de reële CO2-concentratie continu en in real time meet, dan mogen ramen en deuren
gesloten blijven. Als de CO2-concentratie te hoog is, d.w.z. meer dan 800 ppm, dan moet er
voor een betere ventilatie van de ruimte gezorgd worden zodat de concentratie onder de
800 ppm zakt.
 Voorzie voldoende tijd tussen de behandelingen om de nodige reinigingen, desinfectie en
verluchting van de ruimte te kunnen uitvoeren
 Dagelijks worden alle lokalen volledig gereinigd met een ontsmettingsmiddel of
stoomreiniger, niet stofzuigen
 INTENSIFIEER de reiniging met aandacht voor: schakelaars, burelen, tafels, liftknoppen,
sanitair blok…

WACHTZAAL
De wachtzaal en het toilet mogen niet gebruikt worden. Bij noodzaak kan het toilet gebruikt worden
en moet dit na elk gebruik gereinigd en gedesinfecteerd worden. Voorzie papier om de handen af te
drogen bij het wassen van de handen na het toiletbezoek. Kleine handdoekjes mogen eenmalig
gebruikt worden en dagelijks gewassen op minimum 60°C.

AMBULANT WERKEN
 Ontsmet de handen vooraleer plaats te nemen achter het stuur
 Raak niets aan bij de zorgvrager vooraleer je handschoenen aangetrokken zijn
 Voorzie een afgesloten zak voor vuil materiaal in je auto
 Zorg voor een 1 op 1 werksituatie zonder extra personen in de ruimte waar je werkt
 De zorgvrager en mogelijke andere personen in de ruimte dienen een masker te dragen
 Volg verder de normale procedure
 Intensifieer het ontsmetten van je voertuig

8

3.2 Organisatie van het werk
Neem voldoende tijd tussen twee zorgvragers om de ruimte, het materiaal en de gebruikte
oppervlakten (deurklink, betalingsapparaat, WC, …) te ontsmetten, door het desinfectiemiddel dat u
gewoonlijk gebruikt (coronavirus is gevoelig voor alle desinfectiemiddelen).
Maak een planning waarbij ouderen en risicogroepen van de jongere generaties gescheiden blijven. 
Staak je werkzaamheden bij ziekte en neem contact op met je huisarts.
Voor zelfstandigen, informeer naar de modaliteiten in geval van isolatie door COVID-19 :
https://www.rsvz.be/nl/news/moeilijkheden-door-het-
coronavirus?_ga=2.140474547.1612899232.1584608670-1292639180.1584520094
 
4. OPSTART
Voorzie het nodige beschermingsmateriaal:
-        Medische handschoenen (EN455,EN374)
-        CE-erkende chirurgische wegwerpmondmaskers
- Eventueel (bescherm-)bril, gezichtsscherm of vast / verrolbaar scherm
-        Ontsmettende hydroalcoholische oplossing
-        Blad met richtlijnen, en eventueel circulatieplan.

  

9
5. Wat indien de gespecialiseerde voetverzorger zelf symptomen van COVID-19
vertoont?
Indien de GVV symptomen ontwikkelt van een acute infectie van de bovenste of de onderste
luchtwegen, neem onmiddellijk telefonisch contact op met de behandelende arts en volg de
richtlijnen op. 

6. Wat bij een behandeling van een mogelijk geval van COVID-19?
De voetverzorging van mogelijke en bevestigde gevallen van COVID-19 wordt bij voorkeur uitgesteld
tot na de periode van thuisisolatie.
Voor specifieke situaties kan de noodzaak met de huisarts besproken worden en dient de voetzorg
uitgevoerd te worden door een podoloog.

BVV vzw – Erkende nationale beroepsfederatie
Ondernemersnummer 459.792.767
BANK BELFIUS
IBAN: BE 13 0682 4356 8239 BIC: GKCCBEBB – DEXIA BANK