Hygiëne protocol

Hygiëne protocol

Hygiëne protocol voor de gespecialiseerde voetverzorger naar aanleiding van COVID-19

Versie van 8 mei 2020 opgesteld door Kimberley Eecloo, podoloog, Greet D’Eer, gespecialiseerd voetverzorger en Annick Pauwels, gespecialiseerd voetverzorger in opdracht van de BVV, de Belgische Vereniging voor Gespecialiseerde Voetverzorgers
Dit document is tot stand gekomen door de nuttige informatie uit de COVID-19 procedures voor zorgprofessionals gevalideerd door Sciensano.

Inhoudstabel

1 Context

2 Gevalsstudie
2.1 Mogelijk geval
2.2 Bevestigd geval

3 Algemene richtlijnen
3.1 Algemene hygiënemaatregelen
Gespecialiseerde voetverzorger
Materiaal
Zorgvrager
Werkruimte
Wachtzaal
Ambulant werken

3.2 Organisatie van het werk

4 Opstart

5 Wat indien de gespecialiseerde voerverzorger zelf symptomen van COVID-19 vertoont?

6 Wat bij een behandeling van een mogelijk geval van COVID-19?

1. Context
Er is momenteel een uitgebreide transmissie van SARS-CoV-2 in België. De regering heeft dan ook een maximale inspanning geleverd op het gebied van sociale afstandsmaatregelen. Het SARS-CoV-2-virus wordt voornamelijk door druppels overgedragen. De transmissie verloopt hoofdzakelijk door druppeltjes van mens naar mens. Infectieuze druppeltjes worden overgedragen bv. bij hoesten of niezen en door contact met deze druppeltjes op voorwerpen en oppervlakten (bijvoorbeeld deurklinken).
In het algemeen wordt mensen geadviseerd om hun sociale contacten te beperken en thuis te blijven als ze symptomen hebben.
Er moet momenteel bijzondere aandacht worden besteed aan de strikte naleving van de algemene hygiënemaatregelen. Zorgvragers met een risicofactor (+65, cardiovasculaire aandoeningen, diabetes, hypertensie, ernstige hart-, long- of nieraandoeningen, immuniteitsziekten, bloedziekten, obesitas), vormen een kwetsbare populatie. De gespecialiseerde voetverzorger (GVV) moet oplettend zijn voor mogelijke COVID-19 zorgvragers en extra maatregelen nemen.

2. GEVALSITUATIE
2.1 MOGELIJK GEVAL
Een mogelijk geval van COVID-19 is elke persoon met een acute infectie van de bovenste of onderste luchtwegen - die nieuw verschijnen of - die verergeren, voor een patiënt die chronische respiratoire symptomen vertoont.
2.2 BEVESTIGD GEVAL
Een bevestigd geval wordt gedefinieerd als een persoon die een laboratorium bevestigde diagnose van COVID-19 heeft.
3. ALGEMENE RICHTLIJNEN
De Gespecialiseerde voetverzorger (GVV) kan in belangrijke mate bijdragen aan de verspreiding van COVID-19. Hiervoor dient extra aandacht geschonken te worden aan het nauwkeurig naleven van algemene hygiënemaatregelen.
3.1. ALGEMENE HYGIËNEMAATREGELEN
De gespecialiseerde voetverzorger moet in het bijzonder letten op de algemene hygiënische maatregelen in het contact met alle patiënten
GESPECIALISEERD VOETVERZORGER
• Houd 1,5 meter afstand van de zorgvrager voor zover dit mogelijk is
• Pas strikt de algemene hygiëneregels voor verzorgers toe: kort geknipte nagels, geen juwelen, uurwerken, nagellak of gelnagels, haar uit het gezicht, …
• Was of ontsmet de handen voor en na elk contact met een zorgvrager. Doe dit op de correcte manier.1 (Hierbij is de tijdsduur en het stappenplan van belang)
• De handen dienen minimum 1 maal per uur gewassen te worden met vloeibare zeep of ontsmet te worden met een hydroalcoholische oplossing
• Draag per behandeling handschoenen want er bestaat risico op contact met lichaamsvloeistoffen. Was de handen na het uittrekken van de handschoenen of gebruik een hydroalcoholische oplossing
• De handschoenen dienen op de correcte manier aangedaan, op een juiste manier gebruikt en op een veilige manier verwijderd te worden 2
1 wil u graag uw kennis hierover opfrissen, bekijk dan de instructiefilmpjes op www.zorginfecties.be en specifiek op https://www.youtube.com/watch?v=ioppHbcUk-0&feature=youtu.be (handen wassen) en https://www.youtube.com/watch?v=fFKXAoVYbjA&feature=youtu.be (handen ontsmetten).
2 Hoe je dat correct doet, vind je op www.zorginfecties.be en een instructiefilm over het correct uitdoen van de handschoenen op https://www.youtube.com/watch?v=Cj62mGAfbR0&feature=youtu.be

• Draag een mondmasker volgens de correcte procedure.3 Er zijn verschillende scenario’s mogelijk:
1. 1 chirurgisch wegwerpmondmasker per 3 uur in combinatie met een gezichtsscherm. Het mondmasker beschermt de zorgvrager, het scherm voorkomt het bevuilen van het mondmasker zodat het langer gebruikt kan worden en beschermt de zorgverstrekker.
2. 1 wasbaar/stoffen mondmasker per dag met 1 pad per 3 uur in combinatie met een gezichtsscherm. Gebruik geen wasverzachter en strijk de maskers.
3. 1 FFP2 mondmasker per 8 uur in combinatie met een gezichtsscherm. Dit masker kan eventueel opgeborgen worden in een gedateerde doos en na 9 dagen terug gebruikt worden.
4. Indien het gezichtsscherm vervangen wordt door een vast of verrolbaar scherm tussen de zorgvrager en zorgverstrekker, dient de zorgverstrekker de ogen te beschermen met een bril en de mondmaskers per behandeling te vernieuwen.
Zet je mondmasker correct op zonder de voorkant aan te raken en zet pas nadien je gezichtsscherm op.
• Alle beschermingsmiddelen dienen individueel te zijn
• Ontsmet het scherm of gezichtsscherm na elke behandeling
• Draag elke dag een verse schort met korte mouwen of wissel indien zichtbaar vervuild
• Draag onder je schort kledij en afwasbaar schoeisel, enkel bestemd voor de behandelingen
• Was werkkleding dagelijks op 60°C
• Reinig de werkschoenen dagelijks
• Leef hoest- en niesetiquette na en herinner dit ook aan je zorgvrager
• De gespecialiseerde voetverzorger moet aandachtig zijn voor symptomen van een acute infectie van de onderste of bovenste luchtwegen bij zorgvragers. Indien dit het geval is, dient de behandelende arts gecontacteerd te worden voor het gepast beleid
MATERIAAL
• Desinfecteer/steriliseer het instrumentarium en materiaal dat in contact komt met de zorgvrager of blootgesteld werd op de werktafel, alsook het freestoestel
• Voor elke nieuwe zorgvrager binnenkomt de handen ontsmetten en handschoenen aantrekken. Na de behandeling en het ontsmetten van al het gebruikte materiaal, de bevuilde handschoenen uittrekken en de handen wassen
• Raak zelf geen geld aan. Vraag naar gepast geld of voorzie contactloos betalen
3Mag in epidemische omstandigheden gedurende 8 u gedragen worden ongeacht de opeenvolging van interventies, zonder naar buiten te gaan, onder bepaalde voorwaarden (cf. advies Hoge Gezondheidsraad 2020). Mag met dat doel bijgehouden worden (rond de hals) maar nooit in de zak; mag voorlopig bewaard worden op een plaats zonder besmettingsgevaar (bijvoorbeeld in een geïndividualiseerde papieren omslag of in een uitwasbare gepersonaliseerde bak); mag nooit aan de voorzijde aangeraakt worden; moet onmiddellijk verwijderd worden zodra zichtbaar vuil. Gezien deze uitzonderlijke situatie is de strikte toepassing van de officiële aanbevelingen inzake handhygiëne onontbeerlijk.

ZORGVRAGER
Geef algemene richtlijnen
• Vraag om 1,5 meter afstand te houden (indien mogelijk)
• Verzeker je er op voorhand van dat de zorgvrager geen symptomen van COVID-19 vertoont want anders dient de behandeling uitgesteld te worden
• Vraag om stipt het uur van afspraak te respecteren zodat de wachtzaal zo min mogelijk gebruikt wordt, eventueel wacht de zorgvrager in de auto
• De zorgvrager moet worden geïsoleerd (ruimtelijk en in tijd), laat maar 1 zorgvrager per keer aanwezig zijn in de wachtzaal en behandelkamer
• Indien er een begeleider bij de zorgvrager is, wordt gevraagd om in de wagen te wachten
• Bied bij het binnenkomen hydroalcoholische oplossing aan de zorgvrager aan. De gespecialiseerde voetverzorger bedient de bus
• De zorgvrager dient een eigen masker of bij gebrek hieraan een sjaal te dragen
WERKRUIMTE
Voorzie ontsmettingsdoekjes
• Gebruik geen hoezen over de stoel, je kan eventueel folie gebruiken ter bescherming
• Reinig en ontsmet na de behandeling de stoel, armleuningen en oppervlakken waar de zorgvrager mee in contact kwam
• Gebruikte handdoeken werp je in een afgesloten wasmand voorzien van een plastiek zak en moeten dagelijks op minimum 60° gewassen worden
• Reinig en ontsmet na de behandeling de oppervlakken die mogelijk in contact kwamen met respiratoire secreties of andere lichaamsvloeistoffen
• Beperk de verspreiding van het risico: het grootste risico op dit moment is intergenerationele besmetting (verschillende leeftijden op dezelfde plaats). Zorg voor een goede hygiëne in de wachtkamer en tijdens uw consultaties
• Vermijd de overbodige aanwezigheid van kwetsbare groepen (ouderen, verzwakten). U kunt bijvoorbeeld mensen vragen om in de auto te wachten in plaats van in de wachtkamer
• Dagelijks worden alle lokalen volledig gereinigd met een ontsmettingsmiddel of stoomreiniger, niet stofzuigen
• Plaats geen ventilator in je praktijk of wachtruimte
• INTENSIFIEER de reiniging met aandacht voor: schakelaars, burelen, tafels, liftknoppen, sanitair blok…
WACHTZAAL
• Laat indien mogelijk de voordeur open, je opent best zelf de deuren met handschoenen
• Indien de zorgvrager de deur opent direct deurklinken ontsmetten
• Verwijder alle dagbladen/folders, overbodige decoratie en niet-reinigbare decoratie
• Voorzie ontsmettende/hygiënische doekjes en een vuilbakje voor de gebruikte doekjes

AMBULANT WERKEN
• Ontsmet je handen vooraleer je plaatsneemt achter het stuur
• Raak niets aan bij de zorgvrager vooraleer je handschoenen aantrekt
• Voorzie een afgesloten zak voor vuil materiaal in je auto
• Zorg voor een 1 op 1 werksituatie zonder extra personen in de ruimte waar je werkt
• Volg verder de normale procedure
• Intensifieer het ontsmetten van je voertuig

3.2 Organisatie van het werk Neem voldoende tijd tussen twee zorgvragers om de ruimte, het materiaal en de gebruikte oppervlakten (deurklink, betalingsapparaat, WC, …) te ontsmetten, door het desinfectiemiddel dat u gewoonlijk gebruikt (coronavirus is gevoelig voor alle desinfectiemiddelen).
Maak een planning waarbij ouderen en risicogroepen van de jongere generaties gescheiden blijven.
Staak je werkzaamheden bij ziekte en neem contact op met je huisarts.
Voor zelfstandigen, informeer naar de modaliteiten in geval van isolatie door COVID-19 : https://www.rsvz.be/nl/news/moeilijkheden-door-het-coronavirus?_ga=2.14…

4. OPSTART
Voorzie het nodige beschermingsmateriaal:
- Medische handschoenen (EN455,EN374)
- Mondmaskers
- Gezichtsscherm, of vast / verrolbaar scherm
- Ontsmettende hydroalcoholische oplossing
- Blad met richtlijnen, en eventueel circulatieplan.

5. Wat indien de gespecialiseerde voetverzorger zelf symptomen van COVID-19 vertoont?
Indien de GVV symptomen ontwikkelt van een acute infectie van de bovenste of de onderste luchtwegen, neem onmiddellijk telefonisch contact op met de behandelende arts en volg de richtlijnen op.

6. Wat bij een behandeling van een mogelijk geval van COVID-19?
De voetverzorging van mogelijke en bevestigde gevallen van COVID-19 wordt bij voorkeur uitgesteld tot na de periode van thuisisolatie.
Voor specifieke situaties kan de noodzaak met de huisarts besproken worden en dient de voetzorg uitgevoerd te worden door een podoloog.